Expeditie Malawi 2014

In oktober vertrek ik voor 15 dagen met 11 leerlingen uit TVWO4 naar het warme hart van Afrika: Malawi. We gaan hier onze handen uit de mouwen steken voor verschillende projecten van Worldmapping, een organisatie de het mogelijk maakt dat jongeren tussen de 15 en 18 jaar ontwikkelingswerk kunnen doen.
Niet alleen voor de leerlingen een spannende reis, maar ook zeker voor mij! Met de Dominicaanse Republiek als meest exotische bestemming, is Malawi toch andere koek. Lees vanaf nu hoe de voorbereidingen gaan en terwijl we daar zijn mijn reisverslagen!

Tiwonana!

JufdeBoer

donderdag 23 oktober 2014

The tree, the tree, the tree is on fire...


Dag 6: Vrijdag 17 oktober

Vannacht was er weer een ander avontuur. Stel je voor: een vreselijke harde storm. De geur van verbrand hout en heel veel wc-bezoekjes. Zodra we op bed lagen begon het vreselijk te waaien. Iedereen had moeite om de slaap te vatten nu de tenten heen en weer geschud werden. Ik loop naar de wc en op de terugweg zie ik dat een bosbrand, die al een tijdje gaande was nu wel heel dichtbij is. Het as vliegt om ons heen en daartussen zitten ook brandende vuurdeeltjes. We maken de manager van Pakachere wakker en bespreken de situatie met haar. Zij vindt het ook dichtbij. We besluiten om alle leerlingen uit hun tent te halen en binnen te laten slapen. Iedereen werkt geweldig mee. Binnen enkele minuten liggen alle leerlingen heerlijk te slapen in het hostel. Wij slapen met zijn drieën op de grond in de eetzaal.  Nou ja, slapen was lastig. De stroom ging aan en uit, en de lampen dus ook. De muggen zoemen om ons heen en om 4.00 uur begint de minaret van de dichtbij gelegen moskee. Kort daarna wordt het licht. De tenten staan nog, bedekt onder asdeeltjes, maar wat een opluchting dat we zo snel gehandeld hebben en dat onze leerlingen zo flexibel zijn.

De ochtend staat in het teken maag en darmklachten. Meer dan de helft van de groep heeft last van diarree.  Duidelijk een bacteriële infectie die we in Mawa hebben opgelopen. 2  leerlingen hebben ook koorts, vandaag maar even rustig aan en eventueel later op dag naar een dokter. Ik ben zelf ook niet zo lekker vanochtend, maar had ook niet anders verwacht. Beter nu dan straks op het volgende project. Veel cola, bouillon en thee dan maar. Gedeelde smart is halve smart in deze groep. We steunen elkaar, letten op elkaar en komen hier samen wel door heen.

We gaan straks op pad naar Liwonde National Park, voor een dagje van rust aan het zwembad. Hopelijk kunnen we dan morgen weer allemaal fit op safari!

Onbeschrijvelijk Mawa


Dag 3, 4 en 5: 14, 15 en 16 oktober

Ik weet denk ik niet de juiste woorden te vinden om te omschrijven wat we op ons eerste project hebben meegemaakt. Het is niet te bevatten en heeft ons allemaal diep geraakt.

We zijn 3 dagen gast geweest bij Mawa, een projectgroep opgezet om de minder bedeelden op het platteland in de omgeving van Zomba. In dit project ondersteunen verschillende supportgroepen de lokale bevolking. Dit op het gebied van educatie en kinderopvang, en verschillende vormen van hulp aan ouderen en gehandicapten.

We reden weg vanuit ons backpackers hostel Pakachere en onderweg zagen we al dat steeds meer de stad en geasfalteerde wegen achter ons lieten en over hobbelige zandpaden terecht kwamen in een landschap van akkers , heuvels en hutjes. Mawa heeft haar onderkomen in een stenen gebouw op een lege zandvlakte. Daar aangekomen moesten we eerst onze tenten opzetten.  Direct stroomt de lokale bevolking toe. Lokale vrijwilligers helpen ons met de tenten en de kinderen uit de omliggende 20 dorpen stromen toe om ons te aanschouwen. Ze roepen steeds Azungu, wat blanke betekent. De aandacht is overweldigend, het is heel vreemd om ineens zo’n attractie te zijn.

Na een korte introductie door de projectleider ter plaatse worden er 2 groepen gemaakt. De ene groep gaat met wat lokale vrijwilligers naar een dorpje verderop om hout te hakken voor een oude dame van 87 jaar. Het hout gebruikt ze voornamelijk om te koken. De jongeren moeten met een grote hakbijl hout splijten en een boom omhakken. De andere groep gaat met wat vrouwen van de supportgroep iemand helpen met het handwassen van kleding. In de middag gaat de ene groep naar Bwalo, een project voor de opvang van straatkinderen. Een shelter voor jongens tussen de 10 en 15 jaar die daar een jaar opvang hebben en in dat jaar gaan ze naar school, krijgen ze coaching in life skills en vooral veel sportactiviteiten. Op dit moment wonen er 6 jongens. De leerlingen helpen met het schoonmaken van de vloeren en daarna rijden we met de straatkinderen naar een voetbalveldje verderop voor een wedstrijd.  De groep die achterblijft graaft een diepe afvalpunt voor een oude vrouw met een gebroken been. ‘

De tweede dag zit hetzelfde in elkaar. Deze dag bestaat vooral uit zwaar lichamelijk werk.  ’s Ochtends gaat er 1 groep in een dorp mais stampen voor een bewoonster en de andere groep ploegt een akker om.  ’s Middags gaat de andere groep naar Bwalo om daar kennis te maken met de straatkinderen en de groep die daar al geweest is helpt bij het vernieuwen van het dak van een klein basisschooltje in een dorp. Dat schooltje is een klein stenen gebouwtje met een rieten dak. In de muren staan de getallen, de maanden en wat andere woorden om te leren gekrast. Het vernieuwen van het dak betekent zoveel als het verwijderen van dorre riet, het halen van rietbalen in een dorp verderop en deze op je hoofd (!) en deze op het vernieuwde plastic gooien. Tussen de dorpen was het een paar kilometer lopen. Na het rietdekken lopen we naar de akker van de supportgroep om daar de geplante groenten water te geven. Het water geven doen we met volle zware gieters.

Op dag drie hebben we nog 1 activiteit. Er gaat een groep een vloer van modder aanleggen in een hutje en de andere groep gaat weer een dak vernieuwen in een ander dorp.

Na deze activiteit pakken we onze spullen weer in (de tenten hebben we ’s ochtends om 6.00 al opgebroken) en nemen we afscheid door speeches over en weer. We worden bedankt met zang en dans. We rijden naar Malindi Secondary School. We worden verwelkomt door een groep leerlingen met een liedje, en na de rondleiding en lunch leren we door middel van presentaties over ons land en cultuur elkaar beter kennen en begrijpen. We leren Malawiaanse liedjes en dansen met elkaar in de grote zaal. Na het afscheid rijden we terug naar Pakachere.

Dat zijn de feiten, de activiteiten, de programma onderdelen.

Maar wat lastig te verwoorden is wat het met je doet als mens. Als rijke blanke tussen de armste mensen van de wereld. De bijna onbegrijpelijke blijheid van de kinderen, de onvoorwaardelijke toewijding van de community. De realisatie dat je zucht en puft om die zware gieter terwijl alle vrouwen van de supportgroep die daar meehelpen HIV positief zijn. Het totalen gebrek aan hygiëne en hoe, gek genoeg, dat er niet meer toe doet. De inefficiëntie van sommige werkzaamheden en je beseffen dat dat de enige manier is die ze kennen. Het feit dat een leeg waterflesje voor ons afval is en voor de lokale bevolking een gebruiksartikel dat je dus niet weggooit. Die schaterlach van die baby die ik draag van een dorp naar een consultatiebureau onder een boom bij Mawa voor het weeg en meet moment, omdat de moeder zijn tweelingbroertje op haar rug heeft en wat hulp kan gebruiken. De kleine irritatie die je voelt opkomen bij het duizendste ‘Azungu’.
 

Terug bij Pakachere, na een eerste douche na 3 dagen, een normaal toiletbezoek en schone kleren, heb ik behoefte aan thuis. Even een stem die me weer terugbrengt in jullie wereld. Ik hoop dat ik met foto’s kan laten begrijpen hoe dit was. Ik neem het mee. Ik leer. Ik weet dat ik dit waarschijnlijk nooit meer ga zien. Ik koester.

maandag 13 oktober 2014

Een andere wereld

Wat een reis, wat een andere wereld! Na meer dan 28 uur reizen kwamen we gisteren aan in Pakachere in Zomba. Zoveel vliegvelden en uren later is iedereen op Blantyre airport maar met 1 ding bezig: zijn de tassen er ook? En ja, ze zijn er alle 13. Wat een fantastisch gevoel.

We ontmoetten onze lokale expeditieleiders, Timothy en Aisha en onze regiocoordinator Jan op het vliegveld. We gingen in minibusjes richting Zomba. Op papier een half uur rijden. Haha.
We mogen bij een lokaal supermarktje wat te eten halen en ook wat cola. Hier voel ik voor het eerst dat we de rijke blanken zijn. Het voelt ongemakkelijk om een berg met lokale Kwacha uit je portomonnee te trekken om af te rekenen. Kindjes zwerven om ons heen en vragen om onze lege waterflesjes.

Een 'bumpy' ride naar het backpackers hostel volgt. We kunnen nu echt de omgeving goed zien. Wat een hoop mensen op de been. De straten zijn voor de handel. De natuur is prachtig. Veel bergen en groen. En heel veel rode zandwegen. Bruggetjes kraken. We stoppen ineens. Beetje benzine bijvullen voor de heuvel in de verte. Iedereen kijkt naar ons. De chauffeur en Timothy zeggen bijna iedereen gedag onderweg.

Bij Pakachere belandden we in een prachtig tropische tuin. Palmbomen en bloemen. De eerste opdracht valt even rauw op onze verreiste hoofden: tenten opzetten. Het is 35 graden en het zweet druipt van ons af. Maar... de tenten stonden snel. 18.00 uur pikdonker. Eten en naar bed.

Vandaag hebben we een citytour gedaan in Zomba. We lopen er heen en moeten verschillende opdrachten uitvoeren. Het is druk op de straten. Iedereen wil ons wat verkopen of wat aan ons vragen. Maar we voelen ons veilig. 's middags na onze eerste lokale lunch: rijst met ei, moeten we de ingredienten kopen voor ons avondeten. Nkuru (kip) is het eerste wat we kopen. We zoeken een lekkere dikke uit en Niels tilt haar, aait haarv(want levend), er ontstaat al een echte band. Verder moeten we op zoek naar sla, komkommers en olie.

In de kookles van Mike spelen de kippen de hoofdrol. Met de nadruk op hoofd. Maar liefst 3 leerlingen slachten de kippen. Wat een akelig gezicht, maar voor hier absoluut normaal. We snijden de groenten en koken de kip. Chicken curry wordt het samen met nzima, een maispap, die we van Aisha met de handen moeten eten. Met een heerlijke watermeloen sluiten we de maaltijd af.

Het gaat goed met ons. Er zijn wat leerlingen met maag en darmklachten en wat heimwee. Maar de sfeer is open en gezellig. We zijn verwonderd, verbaasd, geschokt, nieuwsgierig.
De jongens spelen Bawo. De meiden kijken toe. We kletsen nog wat. Het is 20.00 uur. Bedtijd.

Morgen gaan we naar Mawa. Dan is het even back to basic. Geen water, geen electriciteit. Geen blog.

We zitten in een andere wereld. Maar jeetje, wie maakt dit nou mee.

zaterdag 11 oktober 2014

This one's for me

Een korte laatste blog vanuit Nederland. Mijn strot zit dicht en mijn ogen lopen vol. Ik vind het vreselijk om mijn schatjes te moeten missen. Ik weet dat ze het heerlijk gaan hebben hier, maar de afstand tussen ons straks snijdt door mijn hart.

Ik probeer mezelf te vertellen waarom ik dit ook weer doe. Misschien helpt het.
Ik ga mee omdat ik deze kans misschien wel nooit meer krijg.
Ik ga mee omdat ik enorm veel voldoening haal uit het helpen van anderen.
Ik ga mee omdat ik mijn dochter wil laten zien dat het leven uit meer bestaat dan alleen spullen.
Ik ga mee omdat ik mijn leerlingen wil laten zien dat er meer is tussen Dubai en New York.
Ik ga mee omdat ik op deze reis niets anders dan mezelf kan zijn.
Ik ga mee omdat ik niet alleen mama, vrouw van of collega ben.


Met hoop, verwachtingen en angsten stap ik straks in het vliegtuig. Dit wordt de reis van mijn leven, for sure.

This one's for me.

woensdag 8 oktober 2014

Inpakken en.....opnieuw inpakken.

2 dagen voor vertrek. Tijd om alle verzamelde spullen op zijn minst bij elkaar te leggen en , nog beter, al een plekje te geven in de rugzak. Probleem 1: die rugzak is dus te klein. Sowieso. Dat ziet iedereen.
Dat defensie het redt met deze minimale middelen is een wonder.

Probleem 2: wat moet ik aan? Normaal al een issue, nu een 'iceberg ahead'. Niet alleen moet ik nadenken over een comfortabele set in het vliegtuig (toch zo'n klein etmaal in de lucht), maar ook over de nachten (want koud, of niet), de avonden (beestjes, veel), de projecten (wat mag ik weggooien? Hallo Primark!), de safari (camouflage?) en het strand (bikini?, eh.. nee.). Daarnaast zijn er natuurlijk kledingvoorschriften. Geen blote knieën en schouders. Dag hemdjes en korte broeken, welkom t-shirts en lange broeken. Alhoewel, op de projecten moeten de vrouwen een rok dragen, uit respect voor het geloof. Al mijn 'rokken' (lees: kittige King Louie jurkjes) vallen af in de categorieën respect en geloof en temperatuur, dus dat is lastig. Dan maar in Zomba op zoek.
De stapel in mijn slaapkamer groeit, ik kan dus niet kiezen. Ik wil natuurlijk niets vergeten.
En dan heb ik het nog niet eens over probleem 3: mijn toch altijd wat uitgebreide toilettas(sen). Aangezien 90% van mijn toilettas vol zit met pillen, wetties, deet en desinfecterende gel, blijft er bijzonder weinig ruimte over voor de rest. 'Downsizen' is de oplossing. Gelukkig heeft de Kruidvat nog een aardige collectie 'mini's'. Mijn 'beautycase' is nog maar een klein etuitje met een basisvoorraad make-up. Helemaal back to basic is geen optie. Dus.
Terug naar het inpakken. Handbagage is belangrijker dan ruimbagage, want de kans dat mijn rugzak (die te klein is, dat ziet iedereen) in Addis Ababa op safari gaat is meer dan reëel. Eigenlijk moet alles dus in mijn handbagage. Of een samenvatting van alles. Van alles 1, of een halve, of een kwart.
Maar mijn handbagage zit al praktisch vol met een EHBO tas, een laptop, een camera, een boek en alle papieren. Dat past dus niet, dat snapt iedereen.
Ik zet mijn hulplijn in. Mijn man (lees: militair met uitzendervaring) zal zo wel weer met een praktische oplossing komen: minder meenemen.

woensdag 24 september 2014

Het Expeditieprogramma! BRING IT ON!

Gister was het dan zover: het expeditieprogramma voor onze reis naar Malawi is af! Vol spanning opende ik de bijlage, hier hebben we lang naar uitgekeken. We hadden natuurlijk wel een globaal idee van de projecten en rustmomenten in het programma, maar nu is het definitief en weten we waar we aan toe zijn.
Regel voor regel lees ik het programma, sommige stukjes twee keer. Zo, dat komt binnen, het is echt, ik ga op reis naar Malawi en ga dingen beleven en zien waar ik niet eens van kan dromen. Tegelijkertijd realiseer ik me dat het echt gaat gebeuren. De reis van mijn leven? Ik denk het wel.
Het begint al bij de reis. We vertrekken op zaterdag 11 oktober om 14.00 vanaf school en zondag 12 oktober, 24 uur later landen we in Blantyre, wel nadat we 5! vliegvelden van dichtbij hebben gezien. Drie keer opstijgen, drie keer landen. In die 24 uur gaan we via België, Frankrijk, naar Ethiopië en dan uiteindelijk naar Malawi. Zonder tijdverschil, dat dan weer wel.
Eenmaal aangekomen in Blantyre, een grote stad in het zuiden van Malawi, rijden we in ongeveer een uur met een taxibus naar Zomba, onze uitvalsbasis. We zetten onze tenten (want waarom binnen slapen als het buiten kan) op bij Pakachere. (zie foto)
Pakachere is een backpackershostel. Daar mogen we instorten, uitrusten en acclimatiseren.
De volgende dag gaan we de omgeving verkennen, we gaan naar de markt om alle ingrediënten van het avondeten te kopen. We krijgen kookles en een taalles Chichewa, zodat we iedereen in hun eigen taal kunnen begroeten.
Op dag 5, 6 en 7 gaan we naar onze eerste projecten. We laten pakachere achter ons voor een paar dagen zonder stromend water en elektriciteit. Hier komen de dettol doekjes, de snoetenpoetsers en de handgel dus wel van pas(:-. We gaan naar Mawa Otisamala en Bwalo. Mawa Otisamala is een project wat zich inzet voor de community. Het verzorgt onderwijs, maar bezoekt ook zieken, ouderen en gehandicapte kinderen in de gemeenschap. Bwalo is een organisatie die zich inzet voor straatkinderen en andere kwetsbare jongeren. Bwalo is hun 'home away from home', een safe haven, een plek om de juiste life skills te leren die ze nodig hebben in hun leven buiten Bwalo. Op deze dagen gaan we groepjes aan de slag voor deze projecten.
Na deze dagen gaan we 2 dagen op safari in Liwonde National Park. Hier hopen we natuurlijk de 'big five' te zien vanuit de auto of vanaf de boot. Deze nacht slapen we op de boot in de natuurlijke habitat van het nijlpaard, wat verder helemaal niet het meest gevaarlijke dier in Afrika is...
Op zondag gaan we naar een kerkdienst van de lokale bevolking en alhoewel we elke ochtend gewekt zullen worden door een minaret! op de naastgelegen moskee, is 90% van de bevolking in Malawi christen. We maken een mooie wandeling door de omgeving en slapen weer in pakachere.
De volgende 2 dagen werken we voor Yodep. Youth Development and Productivity is een project dat is opgericht voor de tieners uit de community. Door middel van sport en spel leren de jongeren hun talenten te ontwikkelen. Daarnaast biedt Yodep ook hulp aan de kwetsbare mensen door middel van voedsel en onderwijs. Bovendien geeft Yodep voorlichting over HIV/AIDS en deelt het gratis testen uit. Yodep stimuleert microkredieten zodat de lokale bevolking meer betrokken is bij het opbouwen van hun eigen community. Onze leerlingen mogen hier lesgeven, huisbezoeken doen, en we doen mee aan een sporttoernooi. Back to basics weer, dus hopelijk nog doekjes over...
We sluiten de reis af met een debriefing in Cape Maclear. Lake Malawi is het meest toeristische stukje van het land. Op een betoverend mooie locatie aan het water mogen we bijkomen, gewoon op een handdoekje aan het water. (Water dat er uitziet als een tropisch paradijsje, maar ook water waar we niet in mogen. Iets met een parasiet en eitjes en een wormpje dat 6 maanden later uit je huid kruipt...OMG).
Dan moeten we weer onze spullen inpakken en via bijna dezelfde lange reis komen we dan op zondag 26 oktober weer aan in Brussel.
Wow, wat een programma staat ons te wachten. Het moet nog even goed tot me doordringen. Ik? Daarheen? Met doekjes enzo? Ja! En ik heb er onwijs veel zin! BRING IT ON!



Local suprise!

De expeditieleiders, Saskia, Dennis en ik, hebben vorige week van Worldmapping een draaiboek gekregen waarin heel veel informatie staat over onze expeditie. Tijdschema's, telefoonnummers en bijzonderheden. Wat me intrigeert en bovenal bezighoudt sinds het openen van het document is het 'food programme'. Voor elke dag is er een B(breakfast), L(lunch) en D(dinner) specificatie die waarschijnlijk bedoeld is om enige onzekerheden met betrekking tot het eten weg te nemen.

Dit doel is niet gehaald. Nu is op zich Omelette, toast, jam & peanutbutter, pancakes, fruit salad spaghetti, rice , pizza en cornflakes nog behoorlijk duidelijk en geruststellend. Het zijn echter de woorden local en suprise die mijn gedachten alle kanten op doen gaan.

Local, wat moet ik me daar bij voorstellen? Iets met meel? Iets met groenten? Gebakken? Gekookt? Geplukt? Gevonden? Dood? Levend?
En dan Surprise. Thuis word ik graag verrast met sushi of gegrilde kip of een plank vol met kazen en Jamon Iberico met een voortreffelijke pittige Sauvignon Blanc. Die verrassing zal in downtown Zomba wel andere vormen aannemen: Wie het vindt mag het opeten? Of, je raadt het nooit wat je nu aan het eten bent! Of, je hoeft niet alles te weten.

En dan deze zin: "Warning for Cooking lesson ." HALLO??? WAARSCHUWING???? "
The worldmappers should be aware that they will buy and slaughter life chickens during the cooking class." HALLO??? SLAUGHTER CHICKENS????

Oké, heroverweging paklijst. Nutella en creamcrackers ter ondersteuning van mijn 'food programme' en kilo's loperamide en ORS. Want als er iets wel local en vooral geen suprise is.....